Nieuwsflits Stad en Regio

De demografische ontwikkeling van Nederland wordt in de komende decennia een bepalende factor voor gemeentelijk beleid. Om gemeenten te helpen inspelen op de grote veranderingen die hiermee samenhangen, is de handreiking ‘Demografische dilemma’s’ ontwikkeld. Twee thema’s worden hierin uitgelicht: vergrijzing en arbeidsmigratie, twee belangrijke demografische ontwikkelingen waarop gemeenten en hun partners kunnen én moeten sturen. (Platform31, 11 maart 2026) Lees verder ...

De Rotterdamse aanpak in Lombardijen draait om langdurige, gelijkwaardige samenwerking tussen gemeente, corporatie en ontwikkelaar, waarbij de maatschappelijke opgave — niet het fysieke plan — steeds het vertrekpunt vormt. Partijen investeren bewust in vertrouwen, openheid en continuïteit, en werken vanaf het begin intensief samen met bewoners om het toekomstperspectief van de wijk te bepalen. Juist deze combinatie van bestuurlijke vastigheid, gezamenlijke verantwoordelijkheid en een sterk ingebedde bewonersrol maakt de gebiedsontwikkeling duurzaam en effectief.  (Gebiedsontwikkeling.nu, 16 maart 2026) Lees verder ...

Wethouders uit vier gemeenten vinden dat participatie onder de Omgevingswet in de praktijk slecht werkt, vooral omdat onduidelijk is wat er precies van inwoners en initiatiefnemers wordt verwacht. Zij ervaren dat participatie vaak een “wassen neus” is: initiatiefnemers hoeven slechts aan te tonen dát er geparticipeerd is, terwijl inwoners denken dat hun inbreng een vetorecht geeft. Gemeenten proberen zelf wel richting te geven aan goede participatie, maar missen wettelijke middelen om kwaliteit af te dwingen. (Gemeente.nu Nieuws, 12 maart 2026) Lees verder ...

De Suikerzijde in Groningen wordt een nieuw stadsdeel waar overheid, zorgverzekeraar en woningcorporaties samen vooraf investeren in sociale en gezonde voorzieningen. Via een gebiedsfonds willen deze ‘baathouders’ meebetalen omdat een sterke sociale basis later zorg- en welzijnskosten verlaagt. De gemeente wil zo vanaf dag één een leefbare wijk creëren, met voorzieningen die normaal pas veel later komen. (RO Magazine, 11 maart 2026) Lees verder ...

Veel gemeenten hebben hun ambities voor wonen, duurzaamheid en leefkwaliteit vastgelegd in omgevingsvisies en strategische kaders. De richting is helder, maar in de dagelijkse praktijk is het vaak lastig om tussen alle ontwikkelingen die op gemeenten afkomen scherp te houden welke opgaven nu voorrang vragen. Dit artikel verkent waar die spanning vandaan komt en laat zien hoe een ontwikkelagenda kan helpen om visie en uitvoering dichter bij elkaar te brengen. (Gebiedsontwikkeling.nu, 12 maart 2026) Lees verder ...

Rijk en Zeeuwse overheden hebben samen de Schets van de Strategische Agenda Zeeland 2050 opgesteld, waarmee zij op gelijkwaardige basis willen samenwerken aan een sterker, toekomstbestendig Zeeland. De komende maanden geven gemeenteraden, Provinciale Staten en het waterschap hun kaders mee, zodat in het derde kwartaal van 2026 de definitieve agenda kan worden vastgesteld. De agenda richt zich op drie grote groeimotoren - sterke dorpen en steden, talentontwikkeling en een clean energy‑economie - uitgewerkt in elf thematische programma’s met projecten zoals woningbouw, een nuclear academy en een veilige delta.  (Persbericht provincie Zeeland, 10 maart 2026) Lees verder ...

Het college van Gedeputeerde Staten van Friesland heeft de Ontwerp-Provinciale Omgevingsvisie vastgesteld. In de Omgevingsvisie schetst het Friese college de koers naar 2050 met duidelijke keuzes voor de leefomgeving. De visie is tot stand gekomen in samenwerking met de Friese overheden, maatschappelijke organisaties, bedrijven en inwoners.   (GroeneRuimte Nieuws, 12 maart 2026) Lees verder ...

Auteurs Marja Appelman en Josefien Meerevoort (Denktank Toekomst van de Woningmarkt) betogen dat veel mensen buiten de woningmarkt vallen doordat regels, systemen en bestaande belangen hen onbedoeld buitensluiten. Zij pleiten ervoor om beleid en keuzes meer te richten op deze groepen, zoals starters en doorstromers. De denktank doet daarbij concrete voorstellen om hun positie te verbeteren.  (de Volkskrant, 10 maart 2026) Lees verder ...

Binnen zes maanden moet er een integraal programma liggen voor de bouw van 100.000 woningen per jaar. Premier Jetten en vice-premiers Yesilgöz en Van den Brink hebben die opdracht gegeven aan de Ministeriële Taskforce Versnelling Woningbouw. Die moet nieuwe grootschalige woningbouwlocaties aanwijzen en de randvoorwaarden voor alle locaties verbeteren.    (Aedes Nieuws, 11 maart 2026) Lees verder ...

Het kabinet wil woningdelen stimuleren, maar de huidige kostendelersnorm vormt voor veel uitkeringsgerechtigden een financiële en administratieve drempel. Afschaffing of versoepeling van de norm kan woningdelen aantrekkelijker maken, maar brengt hoge kosten en risico’s voor het vangnetprincipe met zich mee. De mogelijke winst in extra woonruimte is aanzienlijk, maar hangt vooral af van de bereidheid van mensen om daadwerkelijk samen te wonen. (Gemeente.nu Nieuws, 11 maart 2026) Lees verder ...

Ruim de helft van de huiseigenaren vindt dat hun gemeente te weinig doet om betaalbare koopwoningen te realiseren. Slechts 14 procent is positief, terwijl 51 procent negatief oordeelt. Opvallend en zorgelijk is dat ruim een derde geen duidelijke mening heeft over de inzet van de gemeente. Dat blijkt uit onderzoek van Vereniging Eigen Huis onder 50.000 huiseigenaren, in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen.  (Persbericht Vereniging Eigen Huis, 11 maart 2026) Lees verder ...

De nieuwe woonminister Elanor Boekholt‑O’Sullivan heeft het besluit ondertekend waardoor gemeenten vanaf volgende week een leegstandsheffing mogen invoeren. Deze stap volgt op een eerder aangenomen amendement dat gemeenten voor het eerst de wettelijke mogelijkheid geeft om leegstand te belasten. Tegelijk ligt er een wetswijziging bij de Raad van State die gemeenten meer middelen moet geven om leegstand op te sporen en ingebruikname af te dwingen.   (Binnenlands Bestuur, 12 maart 2026) Lees verder ...

Minister Elanor Boekholt-O’Sullivan van VRO wil de commissie STOER voor het wegnemen van belemmerde regels voortzetten. Ook wil ze de negatieve effecten van de Wet betaalbare huur verzachten, zorgen voor meer middenhuur en het makkelijker maken van woningsplitsen, optoppen en woningdelen. Dat bleek tijdens haar eerste commissiedebat over volkshuisvesting. De concrete uitwerking volgt de komende maanden in een reeks Kamerbrieven. (RO Magazine, 12 maart 2026) Lees verder ...

Vrijwel alle woningcorporaties leven de getoetste regels bij de rechtmatigheidsbeoordeling correct na. De enkele vastgestelde afwijkingen zijn geen reden tot zorg, maar vragen van woningcorporaties wel herstelacties en meer alertheid. Dat blijkt uit de jaarlijkse beoordeling door de Autoriteit woningcorporaties (Aw). (Inspectie Leefomgeving en Transport, 10 maart 2026) Lees verder ...

In de Metropoolregio Amsterdam blijft het aandeel sociale huurwoningen steken op 36 procent, terwijl 44 procent van de huishoudens een laag inkomen heeft. In Amsterdam zelf kwamen er in twee jaar slechts 1.600 sociale huurwoningen bij, minder dan een half procent groei. De wethouder waarschuwt dat de betaalbaarheid onder druk blijft en dat landelijke plannen om regulering af te bouwen de situatie verder kunnen verslechteren.  (NUL20, 12 maart 2026) Lees verder ...

In 2025 is de bouw van 480 ouderenwoningen begonnen, het grootste aantal in dit decennium. Via doorstroming maken ook starters zo sneller kans op een woning. Het aantal bijgebouwde ouderenwoningen sinds 2021 komt zo uit op 1456. Daaronder worden ook Lang Leven Thuisflats geteld, waar Amsterdam er 21 van heeft. (Het Parool, 10 maart 2026) Lees verder ...

Minister Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening geeft de gemeente Zaanstad de komende 4 jaar toestemming om in 5 aangewezen wijken selectieve woningtoewijzing toe te passen. Dit gebeurt op grond van de Wet bijzondere maatregelen grootstedelijke problematiek (Wbmgp). In deze gebieden komen veel problemen op het gebied van wonen, leefomgeving, werkloosheid, armoede, gezondheid, onderwijs, veiligheid, georganiseerde en ondermijnende criminaliteit samen. Met deze wet kan een gemeente sturen op wie er in de aangewezen wijken kan komen wonen.   (Rijksoverheid, 11 maart 2026) Lees verder ...

De plannen voor een nieuwe woonwijk in Nieuw-Vennep West zijn een belangrijke stap dichterbij gekomen. Gemeente Haarlemmermeer, het Rijk, provincie Noord-Holland, de Vervoerregio Amsterdam en vier marktpartijen hebben afspraken ondertekend over de bouw van 4.580 woningen, nieuwe voorzieningen en een snelle openbaarvervoerverbinding. Als alles volgens planning verloopt, kan de bouw in 2029 beginnen. (Persbericht ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, 10 maart 2026) Lees verder ...

De VNG vraagt de Tweede Kamer om de investeringsruimte van woningcorporaties structureel te borgen, omdat de huidige middelen niet in balans zijn met de opgaven. Gemeenten willen dat het Rijk eindelijk met concrete voorstellen komt om het grondbeleid te verbeteren. Daarnaast pleit de VNG ervoor om de Wet betaalbare huur pas te wijzigen na de geplande evaluatie in 2026, zodat er duidelijkheid en stabiliteit blijft voor de woningmarkt. (VNG Nieuws, 10 maart 2026) Lees verder ...

Minister Boekholt‑O’Sullivan stelt dat gemeenten al voldoende juridische mogelijkheden hebben om de instroom van expats op de woningmarkt te beperken. Volgens haar zijn extra landelijke regels daarom niet nodig, al verschillen gemeenten sterk in hoe zij met expats omgaan. Het debat speelt tegen de achtergrond van regionale spanningen, waarbij sommige provincies expats juist aantrekken terwijl andere hun aanwezigheid willen beperken.   (Binnenlands Bestuur, 12 maart 2026) Lees verder ...

Het artikel laat zien dat de hypotheekrenteaftrek voor hogere inkomens onbedoeld verder stijgt doordat deze is gekoppeld aan het tarief van de tweede belastingschijf, die door nieuwe lastenverzwaringen omhooggaat. Daarmee wordt een eerdere afbouw van de aftrek deels teruggedraaid en ontstaat opnieuw een prikkel die de woningmarkt verder kan verstoren. De auteur pleit daarom voor het loskoppelen van de aftrek van de tweede schijf en het invoeren van één vast aftrekpercentage om stabiliteit te creëren. (ESB, 12 maart 2026) Lees verder ...

Aedes roept de Tweede Kamer op om de novelle bij de Wet versterking regie volkshuisvesting aan te nemen, zodat de wet op tijd kan worden ingevoerd. De branchevereniging steunt het herstellen van drie omstreden amendementen, waaronder het verbod op urgentie voor vergunninghouders en de verruiming van het voorkeursrecht. Daarnaast vraagt Aedes aandacht voor duidelijke afspraken over het aandeel betaalbare en sociale woningen per gemeente om complexe regionale onderhandelingen te voorkomen.  (Aedes Nieuws, 12 maart 2026) Lees verder ...

De gemeente Eindhoven wil de komende acht jaar 5400 extra studentenwoningen bouwen. De stad gebruikt hiervoor €57 miljoen uit de Beethoven‑subsidie, bedoeld voor de Brainportregio. Woningcorporaties spelen een grote rol in de plannen, samen met TU/e en Fontys. (Omroep Brabant, 12 maart 2026) Lees verder ...

Grondruil in Wijhe-Noord kan de hinderlijke dijkverzwaring makkelijker uitvoerbaar maken en tegelijk ruimte vrijspelen voor woningbouw. De gemeente Olst-Wijhe en Waterschap Drents Overijsselse Delta onderzoeken hoe beide opgaven via uitruil van grond, klei en zand slimmer kunnen worden gecombineerd. (RO Magazine, 14 maart 2026) Lees verder ...

De grote, aantrekkelijke binnensteden van de Randstad hebben hun dominante positie als winkel- en verblijfsbestemming heroverd. Dit sterke herstel na de coronaperiode vindt plaats in een retailmarkt die als geheel krimpt, zelfs in een groeigebied als de Randstad. Vooral middelgrote centra verliezen marktaandeel aan de grootste steden. Dit en meer blijkt uit ‘Verblijven en besteden’, het grootschalige Koopstromenonderzoek 2025. (Sweco nieuws, 12 maart 2026) Lees verder ...

Gemeenten krijgen te maken met snel oplopende klimaatschade terwijl hun inkomsten dalen, waardoor hun financiële positie steeds kwetsbaarder wordt. Vooral in regio’s met grote risico’s, zoals Oost‑Groningen, het Groene Hart en Midden‑Delfland, kunnen de kosten voor schadeherstel en noodzakelijke adaptatiemaatregelen het gemeentebudget ver overstijgen. Het artikel pleit daarom voor een herziening van het Gemeentefonds en een duidelijker landelijke regeling voor schade en preventie, zodat ongelijkheid tussen gemeenten niet verder toeneemt. (ESB, 11 maart 2026) Lees verder ...

Netbeheerders waarschuwen dat de energienetwerken vastlopen als er niet structureel ruimte wordt gereserveerd voor kabels, leidingen, stations en energiehubs in de ruimtelijke ordening. Zij pleiten daarom voor landelijke keuzes in de Nota Ruimte, zoals een verplichte energietoets, duidelijke uitsluitingsgebieden voor energie‑intensieve functies en een uniform afwegingskader voor infrastructuur. Versnelde en voorspelbare procedures zijn volgens hen noodzakelijk om de energietransitie en andere grote ruimtelijke opgaven niet te laten stagneren. (Netbeheer Nederland, 10 maart 2026) Lees verder ...

Een gecombineerde energievoorziening moet de bouw van 560 woningen op een bedrijventerrein in IJsselstein mogelijk maken, ondanks een vol stroomnet. Zo’n opzet zou niet eerder op deze schaal zijn toegepast. Provincie Utrecht, gemeente IJsselstein, Stedin en Heijmans werken hiervoor samen aan een centrale energie- en parkeerhub.  (Stadszaken, 12 maart 2026) Lees verder ...

De provincie Utrecht heeft de Utrechtse Grondstoffenmonitor gelanceerd. Het is een online dashboard met cijfers over het gebruik van grondstoffen in de provincie. Er is te zien welke materialen worden gebruikt en weggegooid, wat de gevolgen hiervan zijn voor klimaat en milieu én hoe afhankelijk de Utrechtse maatschappij is van grondstoffen uit andere landen. Met de grondstoffenmonitor kunnen overheden, instellingen en bedrijven in Utrecht kansen ontdekken om de afvalberg te verkleinen.  (Provincie Utrecht, 12 maart 2026) Lees verder ...

Heerlen wil samen met Coöperatie Heerlen Duurzaam een lokaal energiebedrijf oprichten met minimaal 50% lokaal eigendom. Het initiatief moet zowel de energietransitie versnellen als energiearmoede verminderen. De eerste stap is het plaatsen van zonnepanelen op gemeentelijke daken, waarna wordt onderzocht of de stroom direct aan inwoners geleverd kan worden. (Stadszaken, 13 maart 2026) Lees verder ...

Het college van Gedeputeerde Staten heeft de Zeeuwse voorwaarden voor de mogelijke komst van kerncentrales geactualiseerd. Met dit pakket maakt de Provincie duidelijk wat zij belangrijk vindt als het Rijk besluit dat nieuwe kerncentrales in Zeeland worden gebouwd. Deze locatiekeuze ligt bij het Rijk. De geactualiseerde voorwaarden worden ter besluitvorming voorgelegd aan Provinciale Staten.  (Persbericht provincie Zeeland, 10 maart 2026) Lees verder ...

- Antwoorden op Kamervragen over de druk van expats op de woningmarkt

Steden vergroenen, verdichten en maken autoluwe plannen, maar een factor blijft structureel onderbelicht wat is de ruimte die stadslogistiek dagelijks vraagt? Een nieuw rekenmodel moet daar verandering in brengen. ‘Stedenbouwkundige plannen gaan heel vaak uit van autoluwe profielen, bredere trottoirs en groenambities. Maar nergens staat hoeveel logistiek verkeer zo’n gebied aantrekt.' (Stadszaken, 11 maart 2026) Lees verder ...

De Raad van State zet definitief een streep door het tracébesluit voor de Utrechtse Ring A27/A12. ‘De minister van Infrastructuur en Waterstaat is er niet in geslaagd om de gebreken in dit besluit te herstellen’, aldus luidt de motivatie van het besluit dat vandaag is gepubliceerd. Hiermee is het huidige plan voor de wegverbreding van de A27 bij Amelisweerd van de baan. (RO Magazine, 11 maart 2026) Lees verder ...

In 2025 overleden 173 duizend mensen, vooral door bevolkingsgroei en vergrijzing. Dat zijn er 1,2 duizend meer dan in 2024. Er overleden iets meer vrouwen dan mannen. De levensverwachting bij geboorte nam in 2025 voor zowel mannen als vrouwen licht toe, met ongeveer twee maanden. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van voorlopige jaarcijfers. (CBS, 12 maart 2026) Lees verder ...

De provincie Zuid‑Holland werkt samen met gemeenten, kennisinstellingen en maatschappelijke partners aan radicale vergroening van steden en dorpen, wat leidt tot tal van zichtbare groene projecten. In het nieuwe Parelboek zijn meer dan twintig inspirerende voorbeelden gebundeld die laten zien hoe visie en daadkracht kunnen zorgen voor een gezonde, biodiverse en klimaatbestendige leefomgeving. De provincie vervult een verbindende rol door partijen samen te brengen, waardoor innovatieve en natuurinclusieve oplossingen sneller van de grond komen. (Provincie Zuid-Holland, 11 maart 2026) Lees verder ...

Moderne gebiedsontwikkelingen vragen om gerichte investeringen in de stad, maar hoe wordt bepaald welke investeringen wanneer nodig zijn en hoe zij financieel worden gedekt? Een losse, projectmatige aanpak biedt volgens Sander Breethoff en Isa Teule van PAS bv vaak onvoldoende houvast bij grootschalige groei. Daarom pleiten zij voor een integrale investeringsagenda die richting geeft aan de stedelijke ontwikkeling op de lange termijn. (Gebiedsontwikkeling.nu, 10 maart 2026) Lees verder ...

De ontwikkeling van Landgoed Haverleij laat zien hoe een stadsrand op een landschapsbewuste manier kan worden vormgegeven, met het landschap als leidend principe in het ontwerp. Het succes kwam voort uit een langdurige publiek-private samenwerking, een sterk concept en de keuze om natuur, recreatie en wonen integraal te ontwikkelen. De auteurs benadrukken dat ook huidige stadsrandopgaven vragen om durf, samenwerking en nieuwe financieringsmodellen om kwaliteit en landschap centraal te houden. (Stadszaken, 10 maart 2026) Lees verder ...